Niet in de modder rollen

Als roze biggetje zijn ze zo lief, de varkens. Maar als ze op gewicht zijn, is er maar één doel: slachten, versnijden en opeten. Dat is het lot van vleesvarkens. Varkensvlees is populair, want niet zo vet, makkelijk klaar te maken en goedkoop.

Een varkensleven duurt niet lang en is heel voorspelbaar. Er zijn speciale fokkerijen die raszuivere 'moederdieren' leveren. Op andere bedrijven worden hieruit fokzeugen geboren. Die gaan dan naar weer andere boerderijen en zorgen daar voor de 'productie' van biggetjes.

Vetmesten in 100 dagen

Als die biggetjes tien weken oud zijn, gaan ze naar een gewone varkensboer, die ze vetmest. In honderd dagen moet het beest groot en dik genoeg worden om af te leveren bij de slachterij.

Via de verzamelsite overvarkens is veel informatie te vinden; dit is wel allemaal informatie afkomstig van de varkenssector zelf, dus nogal positief of propagandistisch. Dat geldt ook voor Varkensenzo. Hier is bij 'varkens kijken' door te klikken naar een kijkje in stallen. Ook bij Het Kleine Loo is de nodige info te vinden.

Lekker goedkoop

Bij het vetmesten hebben de beesten niet veel ruimte, wat voor de boer lekker goedkoop is. De ziektes die de varkens door die drukte en stress oplopen, worden met veel geneesmiddelen onderdrukt. Het is soms echt een varkenshel.

Sommige varkensboeren proberen de kwaliteit van het vlees en van de dierenlevens iets te verbeteren. Zij doen dat in nauw overleg met handelaren en slachterijen en liefst ook supermarkten. Zo ontstaan er nieuwe kansen voor varkens, ofwel 'Varkansen'.

In de wei of in familiestal

Er zijn ook boeren die hun varkens een beter leven gunnen. Zo heb je de 'buitengewone varkens' die vanaf het begin van de lente weer in de wei lopen.
Een aardige poging is ook de Varkenshof, op te bouwen in 2012 en 2013. Varkens kunnen hier buiten lopen tussen bomen en struiken, en lekker in de modder rollen. Fijn voor de dieren.
Ook fijn voor het milieu: de varkenspis wordt opgevangen en vergist. Op het dak van de stal komen zonnepanelen.

Varkensboer Henk de Lange houdt zijn varkens biologisch in een speciale 'familiestal'.  Zie het filmpje.

Of bekijk het in betere kwaliteit op YouTube.

Al deze partijen werken daarom deels samen in een keten. Het gezamenlijk streven naar een betere kwaliteit noemt men wel 'integraal ketenbeheer' (IKB). Via IKB is varkensvlees ook vrij goed te traceren.

Arme zandgronden overbemest

De varkenshouderij in Nederland is sterk ontwikkeld. Vooral in het oostelijke deel van Noord-Brabant. Daar is zandgrond, waarop (vooral vroeger) slecht landbouwgewassen kunnen groeien. De boeren konden daarom beter dieren houden voor de vleesproductie.

Vanaf de jaren zestig is de varkenshouderij zeer sterk gegroeid, omdat vanaf die periode in de haven van Rotterdam goedkoop veevoer werd aangevoerd uit vele delen van de wereld. De zandgronden in de varkensgebieden zijn nu oververzadigd met mest.

Speciale diervoeders

Omdat Nederland zoveel varkens heeft (en koeien, en kippen en wat al niet) is de veevoederindustrie een complete business. De grootschalige, industriële productie van veevoer geeft de mogelijkheid om heel speciaal samengestelde soorten voer te maken voor diverse diersoorten, en ook apart voor jonge, middelbare en oudere dieren. Zie verder bij veevoer.

 

varkentje

Varkensflats

Varkensboeren willen steeds vaker heel grote stallen bouwen, eventueel zelfs met meerdere etages: varkensflats. Voor de dieren hoeven zulke megastallen niet slecht te zijn, en ook niet voor het milieu, vinden Wageningse onderzoekers (pdf). Een gevaar is wel dat dan dierziektes makkelijker op mensen over kunnen gaan.

Ook de dierenrechtenbeweging staat niet afwijzend tegenover varkensflats. Maar Milieudefensie is kritisch. Een handig rijtje vragen en antwoorden staat op Stop de veefabrieken – maar die naam verraadt wel hun standpunt. Meer doordachte overwegingen omver de combinatie van stad en (grootschalige) veeteelt is te vinden bij Foodprint.

Mei 2011 startte het ministerie van EL&I (Landbouw) een publiek debat over de megastallen.

 

Duurzaam varkens fokken?

Duurzaam varkens fokken, kan dat ook? Het project Ecoferm probeert het.

Een belangrijk onderdeel is de kweek van algen. Algen groeien van de mest van de varkens, de CO2 en de warmte. Ze leveren nuttig bruikbare eiwitten en vetten en schoon water.

 

Aantal daalt

Halverwege de jaren negentig waren er in Nederland net zoveel varkens als mensen: circa vijftien miljoen. Sindsdien daalde het aantal, extra sterk door de varkenspest van 1997. In 2009 zijn het er weer circa 12 miljoen.

Omdat varkens vaak minder dan een jaar oud worden, ligt het aantal varkens dat jaarijks bij de slachterij wordt afgeleverd een stuk hoger: circa 19 miljoen. Verreweg het meeste vlees van 'Nederlandse' varkens is voor de export.

In heel Europa gaan er jaarlijks 200 miljoen varkens naar de slacht.

Méér weten
over voeding?

Op zoek naar meer eerlijke info over voeding? Bezoek dan ook eens AllesOverVoeding.nl. Dat is 'een verbeterde versie van deVoedingswijzer'.

 


Actueel       Eten&drinken       Boodschappen       Keukenkast       Plantaardig       Dierlijk       Import