Lekker vet!

Vet maakt eten 'lekker en romig' en levert veel energie. Maar het ene soort vet is het andere niet. Sommige zijn best gezond, andere zeker niet.

Vet is een van de drie hoofdbestanddelen waaruit voedsel bestaat; de andere twee delen zijn eiwitten en koolhydraten. Vet is nodig, maar teveel vet is schadelijk.

In de vetten die we eten, zitten vaak diverse andere stoffen opgelost: vitaminen en spore-elementen. Een oud voorbeeld is levertraan: dat (vies smakende) walvisvet aten mensen vroeger wegens de vele gezonde stofjes die daarin zaten. Volgens de jongste voedingsinzichten is visolie nog altijd heel gezond.

Goede en slechte vetten

Vetten zijn op diverse manieren in te delen:
• dierlijk of plantaardig,
• hard of zacht,
• verzadigd of onverzadigd,
• cis of trans.
Heel globaal geldt dat de ongezonde vetten de dierlijke, harde, verzadigde of trans zijn, terwijl de plantaardige, zachte, onverzadigde en cis-vetzuren vrij gezond zijn.

Sterolen

Er is veel te doen geweest om sterolen. Dat zijn gezonde onderdelen van plantaardig vet. Daarom zitten sterolen soms toegevoegd aan voedingsmiddelen, zoals broodsmeersel of yoghurtproducten. Waarschijnlijk is dat wel gezondheidsbevorderend. Maar je kunt net zo goed af en toe wat pinda's eten. Dan krijg je ook die sterolen binnen - en van matig pinda's eten wordt je heus niet snel dik.

Het blijft overigesn uitkijken: wie erg veel producten met plantensterolen eet, bijvoorbeeld in margarine, yoghurt én melk, loopt de kans dat teveel vitamine A in zijn lichaam wordt afgebroken.

Gezond, ongezond?

Volle melk en romige kaas bijvoorbeeld zijn op zich best gezond, maar eet er niet teveel van, want het gaat om verzadigde (dierlijke) vetten. Plantaardige vetten (zonnebloem- of olijfolie bijvoorbeeld) zijn onverzadigd. Maar door veelvuldige verhitting (bakken, frituren) kunnen die vetten veranderen in een ongezond goedje.

Vet maakt eten smakelijker. 'Romig' is bijna een ander woord voor 'lekkerder'. Maar het betekent gewoon: vetter.

Probeer er, bij eenkoop en consumptie, op te letten om wat voor soort vet het gaat. Op de verpakking van voedingsmiddelen staat bijna altijd wat voor soort vet erin zit. Als het om 'gezond' vet gaat (dus onverzadigd), staat dat er meestal duidelijk bij. Als zoiets er niet bij staat, gaat het meestal om verzadigd vet - uitkijken dus.

• Enige toelichting over vetten bij het Voedingscentrum.

 

vet eten

Nepvet

Omdat vet bijna elk soort eten 'lekkerder' maakt, zijn we geneigd er teveel van te eten. Met als gevolg: te dik worden. De oplossing is natuurlijk: minder eten, minder vet vooral. Omdat dat voor veel mensen moeilijk is, bedacht de voedingsmiddelenindustrie iets nieuws: nepvet. Dat smaakt als vet, en gedraagt zich als vet, maar wordt door het lichaam niet opgelost. We poepen het dus gewoon weer uit. Het is onder meer bekend onder de namen Olestra en Simplesse of Salatrims.

Dit staat wat ver af van wat normaal of natuurlijk is. Dat vindt de Europese Unie ook en daarom is dit kunstvet, dat al vijftien jaar bestaat, hier niet toegestaan, op enkele uitzonderingen na. Volgens Walter Willet, een zeer gerespecteerd Amerikaans voedingskundige, vergroot dit spul ook de kans op hart- en vaatziektes en diverse soorten kanker.

 

Cholesterol

Een duidelijk schadelijk soort vet is cholesterol. Hoewel, er is ook 'goed' cholesterol. Hoe zit dat ook weer precies? Vrij ingewikkeld, het kan per mens verschillen. De geleerden zijn het nog niet helemaal over eens over nut en noodzaak, schadelijkheid en onvermijdelijkheid van cholesterol. Je niet onnodig druk maken is altijd goed. Maar je nergens druk om maken terwijl je gewoon te dik bent, kan je dood worden.

Veel en goed leesbare informatie over cholesterol bij Cholesterol.nl, dat evenwel banden heeft met de medicijnenindustrie.
Bijna alles over cholesterol is te vinden via een cholesterol verzamelpagina.
Uitgebreide informatie over vetten en cholesterol bij Spreekuur Thuis; wel erg wetenschappelijk.

Méér weten
over voeding?

Op zoek naar meer eerlijke info over voeding? Bezoek dan ook eens AllesOverVoeding.nl. Dat is 'een verbeterde versie van deVoedingswijzer'.

 


Actueel       Eten&drinken       Boodschappen       Keukenkast       Plantaardig       Dierlijk       Import